Pielęgnacja naturalnymi olejami zimno tłoczonymi
Obecnie panuje trend na produkty, których wykazy składników są proste i krótkie. Uważnie studiujemy etykiety nie tylko produktów spożywczych, ale i kosmetycznych. Czym zastąpić popularne dotąd wieloskładnikowe kremy, sera, ampułki i odżywki do włosów? Coraz chętniej spoglądamy na półki z olejami. Jakie korzyści może przynieść nam olejowa pielęgnacja? Zajrzyj do dalszej części wpisu.
Oleje do twarzy, ciała i włosów coraz częściej goszczą w naszych łazienkach. Zwolennicy olejowej pielęgnacji podkreślają, że skóra jest gładka, odżywiona i promienna, a włosy nabrały blasku. Bywa, że wybrane preparaty z olejami lub kompozycje kilku z nich nie sprawdzają się, dlatego wielu zaczyna sięgać po tak zwane „czyste, 100% oleje”.
Oleje zimno tłoczone zawierają dużą ilość kwasów wielonienasyconych, co stanowi doskonałą bazę dla wartościowych produktów kosmetycznych. Nienasycone kwasy tłuszczowe stanowią bardzo ważny element poprawnego funkcjonowania organizmu, w tym skóry. Kwasy tłuszczowe są składnikiem lipidów błon komórkowych. Ich ilość wpływa na funkcjonowanie skóry jako bariery chroniącej przed czynnikami środowiska zewnętrznego. Stosowanie olei o dużej zawartości kwasu linolowego i gamma – linolenowego (zaliczanych do grupy omega – 6), jest skuteczną metodą w przesuszeniu naskórka, gdyż poprawiają one zdolność barierową skóry oraz ograniczają przeznaskórkową utratę wody (TEWL)1.
Kwasy omega – 3 również mają pozytywne działanie na skórę i są kojarzone głównie jako związki przeciwzapalne i przeciwalergiczne, dlatego oleje bogate w ten rodzaj kwasów często występują w składach nawilżających produktów kosmetycznych (w tym produktach kierowanych do osób z atopowym zapaleniem skóry – AZS)1.
W pielęgnacji cery szczególne ważne są oleje z wysoką zawartością kwasu linolowego (omega – 6) i alfa – linolenowego (omega – 3), bowiem to właśnie one są najmniej komedogenne, tzn. ograniczają możliwość powstania zaskórników.
Kwas linolowy wstępuje w większych ilościach w oleju słonecznikowym, sojowym, krokoszowym, kukurydzianym, sezamowym, arachidowym, w oleju z pestek winogron oraz w oleju z kiełków pszenicy. Związek ten odgrywa znaczącą rolę dla skóry, gdyż poprawia jej barierę lipidową i chroni przed przeznaskórkową utratą wody. Kwas ten jest również naturalnym składnikiem sebum (łoju). U osób z cerą trądzikową stwierdzono mniejszą zawartość kwasu LA w sebum, co skutkowało zablokowaniem porów i wytworzeniem się zaskórników. Zastosowanie olejów bogatych w kwas linolowy w pielęgnacji skóry tłustej poprawia pracę gruczołów łojowych1.
Do olei bogatych w kwas gamma– linolenowy (GLA) zaliczamy olej z ogórecznika lekarskiego, olej z pestek czarnej porzeczki, wiesiołka i konopny. Z kolei kwas alfa – linolenowy odnajdziemy głównie w oleju lnianym wysokolinolenowym, sojowym, rzepakowym, czy w oleju orzechów włoskich. Oba związki błony otaczającej każdą naszą komórką, więc zapewniają jej odpowiednią stabilność oraz wpływają na prawidłowy transport składników do i z komórki2.
1. Oczyszczanie twarzy
Metoda OCM (Oil Cleansing Method) to delikatny sposób na pozbycie się z twarzy zanieczyszczeń lub uporczywego, wodoodpornego makijażu. Metoda OCM opiera się na znanej chemikom zasadzie – „podobne rozpuszcza się w podobnym”. Gruczoły skórne wytwarzają sebum (łój), które pełni funkcję ochronną skóry. W przypadku skóry suchej jego produkcja jest niewystarczająca, a w przypadku cery tłustej – nadmierna. Posiadacze cery tłustej dość sceptycznie podchodzą do pielęgnacji skóry olejami, stawiając na drogeryjne produkty, które „obiecują” zniwelować świecenie się twarzy i wydzielanie sebum. W efekcie oprócz usunięcia zanieczyszczeń zgromadzonych w ciągu dnia, naruszają hydrolipidową warstwę skóry. Ona ratując się, produkuje jeszcze więcej sebum. I tak pętla zostaje zamknięta.
W metodzie OCM zostaje wykorzystana mieszanka olei, w której kluczową rolę odgrywa olej rycynowy.
Mieszankę możemy przygotować samodzielnie – potrzebujemy jedynie wcześniej wspomniany olej rycynowy i olej bazowy, który będzie dobrany do naszego typu cery.
Cera sucha: 10% oleju rycynowego + 90 % oleju bazowego
Cera normalna: 20 % oleju rycynowego + 80 % oleju bazowego
Cera tłusta: 30 – 40% oleju rycynowego + 60 – 70% oleju bazowego
Jeśli zauważysz przesuszenie skóry, zmniejsz udział oleju rycynowego w mieszance.
Czego potrzebujesz?
* olejową mieszankę
* miękką, czystą ściereczkę (np. mikrofibra, muślinowa)
* ciepła i chłodna woda
Najczęściej stosowany schemat metody OCM:
1. Zwilż twarz wodą.
2. Niewielką porcję mieszanki olejowej nałóż na dłonie i delikatnie wmasuj w twarz. Wykonuj delikatne, koliste ruchy, zwróć uwagę na najbardziej zanieczyszczone miejsca. Nie pocieraj mocno skóry, oczyszczanie twarzy ma przypominać masaż.
3. Ściereczkę namocz w ciepłej wodzie i wyżymaj.
4. Połóż ciepłą ściereczkę na twarz, aby pory uległy rozszerzeniu i zacznij delikatnie przecierać skórę.
5. Wypłucz dobrze ręcznik.
6. Ponownie nałóż mieszankę olejową na dłonie, wykonaj masaż twarzy. Zanurz ponownie ręcznik w ciepłej wodzie, wyżymaj i oczyść nim skórę. Jeśli miałaś na twarzy pełny makijaż powtórz czynności kolejny raz (dopóki woda po opłukiwaniu ręcznika nie będzie czysta).
7. Po całym rytuale nałóż na twarz ręcznik namoczony w chłodnej wodzie, aby zamknąć pory.
2. Olejowanie włosów
Olejowanie włosów to metoda ich pielęgnacji pochodząca z krajów azjatyckich i afrykańskich. Ajurweda zaleca stosowanie mieszanin olejowych (których bazą jest przede wszystkim olej kokosowy lub sezamowy) oraz ekstraktów roślinnych. Mieszanki te mają wpływ nie tylko na kondycję samych włosów, ale również i mieszków włosowych. Olejowanie włosów najczęściej obywa się przed ich umyciem. Hydrofobowe właściwości tłuszczu chronią włosy przed zniszczeniem oraz wysuszeniem przez detergenty zawarte w szamponach3.
Według jednego z badań stosowanie na włosy oleju kokosowego przez 16 tygodni przyczyniło się do ich mniejszej łamliwości. Ich lepsza kondycja wynikała prawdopodobnie z właściwości odżywczych oleju, które przełożyły się na łatwiejsze rozczesywanie i zmniejszenie urazów mechanicznych włosów4.
Obecnie olej arganowy to jeden z najczęściej stosowanych surowców w produktach kosmetycznych. Nic dziwnego – jego właściwości są doceniane od dawna. Dość wysoka cena produktów zawierających zimno tłoczony olej arganowy wynika z ograniczenia naturalnego występowania drzew arganii i niskiej zawartości oleju w owocach. Warto czytać etykiety i wybierać oleje nierafinowane, zawierające wiele cennych związków, które mogą pozytywnie wpłynąć na kondycję naszych włosów.
3. Nawilżenie skóry
Masła i oleje roślinne znajdują zastosowanie w produktach kosmetycznych, jako składnik kondycjonujący skórę lub jako składnik myjący. Tworzą na powierzchni ciała hydrofobowy film, który odpowiada za natłuszczenie, zmiękczenie, wygładzenie i pośrednie nawilżenie skóry, ograniczając przeznaskórkową utratę wody. Oleje i masła zmiękczają warstwę rogową naskórka, pomagają zmniejszyć napięcie skóry5.
W celu opóźnienia utleniania (jełczenia) olejów zawierających dużo nienasyconych kwasów tłuszczowych należy chronić je przed dostępem światła i wysoką temperaturą. Zachowanie ich początkowego składu kwasów tłuszczowych gwarantuje ich odpowiednie właściwości kosmetyczne6. Dlatego zwracaj szczególną uwagę, czy olej jest sprzedawany w szczelnie zamkniętej buteleczce z ciemnego szkła, a po otwarciu przechowuj je w lodówce.
Piśmiennictwo:
1. Bojarowicz H., Woźniak B. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz ich wpływ na skórę. Probl. Hig. Epidemiol. 2008; 89: 471–475.
2. Silny W. [red]: Atopowe zapalenie skóry. Termedia, Poznań 2012.
3. Gode V, Bhalla N, Shirhatti V i wsp. Quantitative measurement of the penetration of coconut oil into human hair using radiolabeled coconut oil. J Cosmet Sci 2011; 63:27-31.
4. Mhaskar S, Kalghatgi B, Chavan M i wsp. Hair breakage index: An alternative tool for damage assessment of human hair. J Cosmet Sci 2011; 62:203-7.
5. Arct J., Pytkowska K., Ratz-Łyko A., Barska K., Kiefert K., Pauwels A.. Leksykon surowców kosmetycznych. Wydanie II, Warszawa, 2014.
6. Skwarek M., Dolatowski Z.J. Jakość ekologicznych olejów tłoczonych na zimno. Nauka Przyroda Technologie 2013; 7: 37.